Hội nghị “Tổng kết thực thi pháp luật về phòng vệ thương mại và đề xuất giải pháp hoàn thiện” tại TP.Hồ Chí Minh 04-07-2016

Hội nghị “Tổng kết thực thi pháp luật về phòng vệ thương mại và đề xuất giải pháp hoàn thiện” tại TP.Hồ Chí Minh

edf40wrjww2News:News_Intro
Ngày 29 tháng 6 năm 2016 tại TP.Hồ Chí Minh, Cục Quản lý cạnh tranh (Bộ Công Thương) phối hợp với Trung tâm hỗ trợ hội nhập WTO tại TP.Hồ Chí Minh đã tổ chức hội nghị “Tổng kết thực thi pháp luật về phòng vệ thương mại và đề xuất giải pháp hoàn thiện” với sự tài trợ của Công ty Cổ phần Tập đoàn Hoa Sen nhằm đánh giá hiệu quả thực thi, kiện toàn khuôn khổ pháp luật về Phòng vệ thương mại (gồm ba Pháp lệnh Chống bán phá giá, Chống trợ cấp và Tự vệ), qua đó hỗ trợ nâng cao năng lực phòng vệ hợp pháp của các doanh nghiệp trong nước.

edf40wrjww2News:News_Content

Tham dự hội nghị có ông Nguyễn Phương Nam – Phó Cục trưởng Cục Quản lý cạnh tranh (QLCT); ông Vũ Văn Thanh – Phó Tổng Giám đốc công ty CP Tập đoàn Hoa Sen; bà Nguyễn Thị Thu Trang – Giám đốc Trung tâm WTO và Hội nhập – Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI); ông Phạm Đình Thưởng – Phó Vụ trưởng Vụ Pháp chế - Bộ Công Thương, ông Nguyễn Ngọc Sơn – Trưởng khoa Luật – Đại học Tôn Đức Thắng và các diễn giả đến từ Cục QLCT cùng với hơn 100 đại biểu từ các cơ quan quản lý nhà nước, hiệp hội, các doanh nghiệp và các cơ quan báo chí, truyền thông trong nước.

Phát biểu khai mạc hội nghị, ông Nguyễn Phương Nam – Phó Cục trưởng Cục QLCT cho biết  Việt Nam đã sớm nhìn nhận hội nhập quốc tế về kinh tế là sự nghiệp quan trọng của đất nước. Việt Nam là thành viên chính thức của nhiều thiết chế thương mại khu vực và thế giới. Điều này đồng nghĩa với việc chúng ta đã sẵn sàng chấp nhận một “sân chơi” và “luật chơi” chung, bình đẳng với mọi nước khác. Thực tiễn này đặt ra nhiều thách thức mới đòi hỏi phải được giải quyết một cách hợp lý để hài hòa, tránh xung đột giữa các lợi ích, trong đó đặt ra vấn đề giải quyết mâu thuẫn giữa hội nhập kinh tế quốc tế và bảo vệ lợi ích sản xuất trong nước. Rõ ràng, hội nhập quốc tế càng càng sâu và rộng thì biên giới địa lý càng mờ đi một cách tương đối và thị trường càng mở rõ một cách tuyệt đối. Tại Việt Nam, pháp luật về phòng vệ thương mại đã có những bước phát triển nhất định nhằm tái thiết lập trật tự trong cạnh tranh giữa hàng hóa nhập khẩu và hàng hóa nội địa, đúng với tư duy của chủ nghĩa tự do kinh tế, nhưng cũng là công cụ bảo vệ ngành sản xuất trong nước đối với hàng nhập khẩu. Số lượng yêu cầu của các nhà sản xuất trong nước gia tăng nhanh chóng cho thấy việc sử dụng các công cụ pháp lý là cần thiết và phù hợp nhằm bảo vệ sản phẩm, doanh nghiệp Việt Nam ngay trên thị trường trong nước trước những hành vi cạnh tranh không công bằng của doanh nghiệp nước ngoài; đồng thời thể hiện rõ rệt vai trò bảo vệ sự hình thành và tồn tại của các ngành sản xuất còn non trẻ của Việt Nam, là nội dung quan trọng đảm bảo cho hội nhập kinh tế quốc tế thành công.

Bà Phạm Hương Giang – Phó Trưởng phòng Xử lý các vụ kiện phòng vệ thương mại của nước ngoài – Cục QLCT cho biết, sau hơn 10 năm ban hành pháp luật Việt Nam về các biện pháp phòng vệ thương mại, Việt Nam đã tiến hành điều tra và áp dụng 4 vụ việc tự vệ trong đó áp thuế tự vệ đối với 3 mặt hàng (dầu thực vật, bột ngọt và phôi thép và thép dài) và 2 vụ việc chống bán phá giá trong đó áp thuế 1 mặt hàng (thép không gỉ cán nguội) và đang trong giai đoạn điều tra sơ bộ đối với thép tôn mạ. Thực tiễn này đánh dấu sự trưởng thành của của cơ quan điều tra cũng như thái độ mạnh dạn và tích cực của các doanh nghiệp đối với việc sử dụng các công cụ phòng vệ thương mại để bảo vệ ngành sản xuất trong nước trước những tác động tiêu cực của hàng hóa nhập khẩu. Tuy nhiên, số lượng vụ việc vẫn còn hạn chế so với nhu cầu bảo vệ ngành sản xuất trong nước, mức độ hiểu biết và nhận thức của doanh nghiệp sản xuất trong nước chưa cao, vai trò của các hiệp hội, các nhà nhập khẩu, luật sư về thương mại quốc tế vẫn còn mờ nhạt. Về tỷ lệ các biện pháp phòng vệ thương mại được điều tra, áp dụng tại Việt Nam, số vụ việc điều tra áp dụng tự vệ chiếm đa số (4/6 vụ việc). Trong khi đó, trong suốt 14 năm, Bộ Công Thương chưa tiến hành điều tra áp dụng biện pháp chống trợ cấp nào.

Nhìn từ góc độ doanh nghiệp, bà Nguyễn Thị Thu Trang – Giám đốc Trung tâm WTO và Hội nhập – Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cho rằng, rất ít doanh nghiệp (DN) Việt Nam sử dụng công cụ phòng vệ thương mại. Theo khảo sát về mức độ hiểu biết của DN về phòng vệ thương mại ở Việt Nam đối với hàng hoá nước ngoài gần đây của VCCI cho thấy, 15,09% DN không biết, 63,21% DN có nghe nói nhưng không biết gì sâu; 19,81% đã từng tìm hiểu sơ sơ và chỉ có 1,89 % DN đã tìm hiểu tương đối kỹ/Là bên liên quan.

DN vừa thiếu thông tin, khả năng huy động được nguồn lực để đi kiện của DN còn hạn chế, không có khả năng tập hợp bằng chứng. Theo đó, 41% DN được khảo sát cho biết không thể đáp ứng được các yêu cầu để đi kiện phòng vệ thương mại. Do vậy, để công cụ phòng vệ thương mại được sử dụng hiệu quả hơn ở Việt Nam, bà Nguyễn Thị Thu Trang kiến nghị DN cần phải chủ động cập nhật tìm hiểu thông tin về các nguy cơ cạnh tranh không lành mạnh, nhập khẩu ồ ạt (nguyên đơn); về các nguy cơ vụ kiện ảnh hưởng đến lợi ích của mình (bên liên quan).  Các cơ quan quản lý hiệp hội cung cấp thông tin, tăng cường hoạt động tư vấn ban đầu, định hướng cho DN để giảm chi phí, tăng cường kết nối, hướng dẫn DN. Đối với cơ quan quản lý nhà nước cần hoàn thiện cơ sở pháp lý về phòng vệ thương mại ở Việt Nam, các quy định cần chi tiết hơn. Qua đó, các bên biết mình được làm gì, không được làm gì, làm như thế nào. Căn cứ tính toán, các yêu cầu về tính xác thực của thông tin, các phương pháp sử dụng trong điều tra bảo đảm cơ quan điều tra thực hiện công việc một cách khách quan, đúng pháp luật, không lạm dụng thẩm quyền.  Đồng thời điều chỉnh pháp luật về cơ chế công khai thông tin, mở rộng phạm vi thông tin xuất nhập khẩu mà DN được phép tiếp cận; dịch vụ cung cấp thông tin chuyên sâu cho DN. Cải thiện cơ chế hỗ trợ tiền tố tụng và tố tụng như tư vấn đơn kiện, hỗ trợ tiếp cận thông tin thuộc phạm vi quản lý của cơ quan nhà nước; hỗ trợ trong quá trình tố tụng (đặc biệt trong điều tra thực địa/xác minh thông tin tin của nguyên đơn); hướng dẫn, hỗ trợ các bên liên quan (đặc biệt là các nhóm bị ảnh hưởng).

Ông Vũ Văn Thanh – Phó Tổng Giám đốc Công ty CP Tập đoàn Hoa Sen chia sẻ, thị trường nội địa tràn ngập hàng nhập khẩu với giá bán thấp hơn trước đây vì thuế nhập khẩu 0% cạnh tranh với hàng hóa nội địa. Trong đó không loại trừ một số doanh nghiệp có hành vi cạnh tranh không lành mạnh, bán phá giá vào thị trường Việt Nam. Các doanh nghiệp tại nước sở tại do không cạnh tranh được với hàng hóa Việt Nam xuất khẩu nên liên tục yêu cầu khởi xướng điều tra và áp dụng các biện pháp phòng vệ thương mại (PVTM) đối với các doanh nghiệp Việt Nam. Với tình trạng dư thừa năng lực sản xuất và các thách thức nêu trên, nhu cầu sử dụng các biện pháp PVTM của các doanh nghiệp Việt Nam là điều tất yếu.

Những vụ kiện PVTM từ các nước khác đã gây khó khăn cho doanh nghiệp thép Việt Nam trong thị trường xuất khẩu. Trong khi đó, Việt Nam chỉ có hai vụ kiện PVTM cho mặt hàng thép đã áp thuế do đó hàng nhập khẩu đặc biệt là từ Trung Quốc vẫn đang ồ ạt nhập khẩu vào Việt Nam. Do đó các doanh nghiệp Việt Nam nên chủ động sử dụng các biện pháp PVTM để bảo vệ mình.

Ông Vũ Văn Thanh nhấn mạnh, các doanh nghiệp, hiệp hội sản xuất trong nước cần phải xích lại gần nhau hơn nữa để sử dụng hiệu quả các biện pháp PVTM, bảo vệ thị trường trong nước trước sự cạnh tranh của hàng nhập khẩu. Với sự cần thiết của việc sử dụng các biện pháp PVTM, các doanh nghiệp, hiệp hội cần sự giúp đỡ từ các cơ quan chức năng bằng cách phổ biến kiến thức, đẩy nhanh tiến độ các vụ kiện PVTM với mục đích là sớm ra quyết định áp thuế. Đồng thời đảm bảo việc áp dụng các biện pháp PVTM là phù hợp với quy định quốc tế.

Cũng trong hội nghị, ông Phạm Đình Thưởng – Phó Vụ trưởng Vụ Pháp chế - Bộ Công Thương đã có bài trình bày về những bất cập hiện tại và yêu cầu hoàn thiện khuôn khổ pháp luật về phòng vệ thương mại của  Việt Nam. Giới thiệu nội dung PVTM trong dự thảo Luật Quản lý ngoại thương là nội dung bài tham luận của ông Tô Thái Ninh – Phó Trưởng phòng Phòng Điều tra vụ kiện phòng vệ thương mại của doanh nghiệp trong nước – Cục QLCT và Pháp luật PVTM trên thế giới – Những bài học kinh nghiệm cho Việt Nam là nội dung tham luận của ông Nguyễn Ngọc Sơn – Trưởng khoa Luật – Đại học Tôn Đức Thắng.

Kết luận tại hội nghị, ông Nguyễn Phương Nam – Phó Cục trưởng Cục QLCT cho rằng, để việc thực thi các biện pháp PVTM ở Việt Nam được hiệu quả vấn đề PVTM cần sự quan tâm, vào cuộc của các cơ quan chức năng, các doanh nghiệp, đồng thời Cục Quản lý cạnh tranh cũng sẽ sẵn sàng đồng hành bảo vệ quyền lợi của doanh nghiệp.

Hội nghị đã nhận được những phản hồi tích cực từ phía các đại biểu tham dự. Bên cạnh đó, thông qua các bài trình bày tham luận, các nội dung thảo luận tại hội nghị, các đại biểu tham dự đã có được góc nhìn đa chiều về công tác thực thi pháp luật phòng vệ thương mại từ cả góc độ doanh nghiệp, hiệp hội; những bài học kinh nghiệm từ các nước trên thế giới; từ đó xác định những bất cập trong các quy định của pháp luật để đề xuất giải pháp hoàn thiện và sử dụng hiểu quả các biện pháp này tại Việt Nam.

  • Tags:

Tìm từ ngày

Tìm đến ngày